Aktualności

Srebrne Skrzydło 2026 dla Bractwa Kurkowego

Nawiązujące do do założonej już w 1780 roku organizacji, odnowione w 1997 roku tarnogórskie bractwo dostało nagrodę burmistrza Tarnowskich Gór za całokształt działalności: za wkład w popularyzację i zachowanie dziedzictwa Tarnowskich Gór, działalność edukacyjną, patriotyczną, zaangażowanie społeczne i promocję miasta, a także niezwykły wkład w obchody 500-lecia miasta.

Nagrodę wręczono 11 listopada na uroczystej gali przy okazji Święta Niepodległości w Pałacu w Rybnej.
– Celem organizacji mającej blisko 200- letnią tradycję to coś więcej niż tylko strzelanie do tarczy. Honor i ojczyznę macie wypisane nie tylko na sztandarze, ale macie je w sercach – powiedział członkom Bractwa Arkadiusz Czech – burmistrz Tarnowskich Gór.
Mające długą listę zasług dla miasta Bractwo w tym roku zorganizowało cykl spacerów historycznych po wszystkich dzielnicach, a także zawody strzeleckie dla każdej z nich.
– Ten jubileuszowy, 500 rok miasta jest dla nas niezwykle wyjątkowy, ale takiego uznania się nie spodziewaliśmy – przyznał Sylwester Dubas, prezes Bractwa.

Laudacja 

Kurkowe Bractwo Strzeleckie w Tarnowskich Górach odrodziło się w 1997 r. i nawiązuje do tradycji założonego w 1780 r. Bractwa Strzeleckiego, które istniało do czasów II wojny światowej. Po 1945 r. ówczesne władze nie zezwoliły na wznowienie działalności przez organizację, a jej majątek upaństwowiono. Ponowne powstanie bractwa stało się możliwe po przemianach politycznych zapoczątkowanych w 1989 r. W rok po założeniu, w 1998 r., organizację przyjęto do Okręgu Śląskiego Zjednoczenia Kurkowych Bractw Strzeleckich RP i do  Europejskiej Wspólnoty Historycznych Strzelców.

W swej codziennej działalności Kurkowe Bractwo Strzeleckie w Tarnowskich Górach dba przede wszystkim o: zachowanie pamięci po organizacji powstałej w 1780 r., popularyzuje wiedzę na temat historii i tradycji ruchu brackiego oraz oręża polskiego, sportów strzeleckich, czynnie włącza się w patriotyczne i obronne wychowanie młodzieży, jak też inicjatywy mające na celu integracje lokalnej społeczności, upowszechnienie miejscowego dziedzictwa kulturowego i promocję Tarnowskich Gór.

Obecnie większość wydarzeń organizowanych przez tarnogórskie bractwo realizowanych jest na terenie kompleksu mieszczącego się przy ul. Towarowej 6 oraz w przestrzeni miejskiej. Wśród najważniejszych cyklicznych wydarzeń organizowanych przez tarnogórskie bractwo należy wymienić tradycyjne strzelanie o tytuł króla kurkowego, które odbywa się co roku na tydzień przed Dniami Gwarków. Z okazji tego najważniejszego święta organizowany jest także ogólnopolski Turniej z Okazji Dni Gwarków, a jego uczestnicy biorą również udział w pochodzie gwarkowskim. Od 2017 r., przy wsparciu finansowym Urzędu Miejskiego,  bractwo organizuje co roku Piknik Bracki adresowany dla całych rodzin Tarnogórzan. Wydarzenie to daje nie tylko możliwość doskonalenia umiejętności strzeleckich, ale pozwala także poznać historię i tradycje brackie rozwoju dawnej i współczesnej broni palnej.

Wśród najważniejszych wydarzeń z ostatnich lat, których gospodarzem było Kurkowe Bractwo Strzeleckie w Tarnowskich Górach, należy wymienić 14. Kongres Zjednoczenia Kurkowych Bractw Strzeleckich RP. Ten historyczny dla naszego miasta, jak i całego regionu ogólnopolski zjazd bracki, gdyż po raz pierwszy, a zarazem ostatni odbył się na Śląsku w Katowicach w 1932 r., zorganizowano 17 i 18 kwietnia 2015 r. Patronat honorowy nad kongresem objął Bronisław Komorowski, ówczesny Prezydent RP, a współorganizatorem był Urząd Miejski w Tarnowskich Górach. Ponadto wsparło go wiele lokalnych instytucji, a przede wszystkim Kompleks Zamkowy Tarnowice Stare.

Kilka lat później w 2021 r. dzięki współpracy z Muzeum w Tarnowskich Górach zrealizowano projekt pt. Obchody setnej rocznicy III Powstania Śląskiego: „Retrospekcja – Rozegraj Powstanie”. Było to zadanie publiczne zrealizowane w ramach programu Wdzięczni Bohaterom Powstań Śląskich i wpisywało się w obchody stulecia plebiscytu i III powstania śląskiego. W ramach wydarzenia odbyły się turnieje strzeleckie dla uczniów lokalnych szkół średnich i mieszkańców Tarnowskich Gór. Każdemu z tych spotkań towarzyszyły prelekcje historyczne. Zorganizowano także grę miejską, wystawę plenerową na tarnogórskim Rynku oraz główne obchody upamiętniające stulecie powstań śląskich i plebiscytu. Natomiast w bieżącym roku tarnogórskie bractwo aktywnie włączyło się w obchody pięćsetlecia Tarnowskich Gór realizując zadanie publiczne Pięciuset strzelców na pięćsetlecie sfinansowane ze środków Gminy Tarnowskie Góry. W ramach obchodów przygotowano dwuetapowy turniej strzelecki dedykowany mieszkańcom dzielnic i uczniom tarnogórskich szkół podstawowych, który w obydwu przypadkach zakończył się zawodami finałowymi. Spotkaniom dla młodzieży towarzyszyły także prelekcje przybliżające początki naszego miasta, a dla wszystkich miłośników historii spacery po tarnogórskich dzielnicach. Łącznie we wszystkich 37 wydarzeniach, które złożyły się na cały projekt, wzięło udział około 1100 osób.

Bractwo podejmuje także inicjatywy mające na celu zachowanie pamięci i popularyzację wiedzy nt. ruchu brackiego oraz lokalnego dziedzictwa kulturowego. Wśród nich należy wymienić sesję z okazji pięciolecia organizacji zorganizowaną w Muzeum w Tarnowskich Górach (2002). Także przy współpracy z tą miejską instytucją i Oddziałem Celestat Muzeum Historycznego Miasta Krakowa przygotowano ekspozycję Bractwo Strzeleckie z Tarnowskich Gór, która prezentowana była zarówno w Krakowie, jak i w Tarnowskich Górach (2003).  Wśród tego typu działań należy wymienić także uratowanie przed rozbiórką budynku strzelnicy z 1904 r. (dziś ul. Tadeusza Kościuszki 5). Dzięki wsparciu władz samorządowych różnego szczebla, instytucji kultury oraz organizacji pozarządowych udało się w 2004 r. otoczyć obiekt opieką konserwatorską. Przy tej okazji zorganizowano w tarnogórskim Muzeum sesję popularnonaukową, podczas której przybliżono historię dawnego kompleksu strzeleckiego oraz jego funkcji społeczno-kulturalnej do 1939 r. Kolejnym krokiem w zachowaniu pamięci po dawnym Bractwie Strzeleckim w 2009 r. było przywrócenie dawnej nazwy Park Strzelecki w miejscu, gdzie znajdował się on do czasów II wojny światowej.  Natomiast w 2021 r. rondo w pobliżu dawnego kompleksu strzeleckiego, na wniosek Kurkowego Bractwa Strzeleckiego i innych tarnogórskich organizacji pozarządowych, nazwano rondem Bractwa Kurkowego.

Ważną rolę w upowszechnieniu wiedzy o śląskich bractwach odegrała także wystawa czasowa W jedności siła. Historia i tradycje bractw strzeleckich z terenów województw śląskiego  i opolskiego, która powstała przy współpracy z Muzeum w Tarnowskich Górach. W latach 2011–2012 r. zaprezentowano ją we wspomnianej placówce oraz w Muzeum Śląska Opolskiego w Opolu. Przy tej okazji odbyły się lekcje muzealne połączone z turniejem strzeleckim dla uczniów tarnogórskich szkół podstawowych i licealnych.

Bractwo prowadzi także działalność edytorską, czego przykładem może być wydanie publikacji Bractwo Strzeleckie w Tarnowskich Górach – historia i współczesność (2008 i 2009), materiałów posesyjnych W jedności siła (2004), katalogów wystawy Bractwo Strzeleckie z Tarnowskich Gór (2003) i W jedności siła. Historia i tradycje bractw strzeleckich z terenów województw śląskiego  i opolskiego (2011), Jednodniówka wydana z okazji XIV Kongresu Zjednoczenia Kurkowych Bractw Strzeleckich RP (2015). Większość ze wspomnianych wydawnictw ukazała się dzięki współpracy z Muzeum w Tarnowskich Górach. Od 2003 r. Kurkowe Bractwo Strzeleckie upowszechnia także wiedzę na temat ruchu brackiego w stałej rubryce na łamach dwumiesięcznika „Montes Tarnovicensis”.

Bractwo wspiera też inicjatywy podejmowane przez miejscowe władze oraz instytucje społeczno-kulturalne, np. Turniej wiedzy o regionie tarnogórskim organizowany przez Instytut Tarnogórski i Muzeum Instytutu. Od wielu już lat towarzystwo uczestniczy w Wielkiej Orkiestrze Świątecznej Pomocy, udostępnia także swój kompleks innym tarnogórskim organizacjom oraz służbom mundurowym.

Za dotychczasową działalność Kurkowe Bractwo Strzeleckie w Tarnowskich Górach otrzymało m.in. nagrodę Orła i Róży (2012), Złotą Odznakę Honorową za Zasługi dla Województwa Śląskiego (2016). Ponadto tarnogórscy bracia za swą działalność byli wielokrotnie wyróżniani, zarówno na szczeblu regionalnym, jak i ogólnopolskim, a także europejskim.

 

Ikona aplikacji Karta mieszkańca Tarnowskie Góry

Karta mieszkańca Tarnowskie Góry

Pobierz aplikację i skorzystaj z wyjątkowych benefitów